Sử Dụng Cây Thuốc Dòi Trị Dạ Dày Và Các Bệnh Lý Liên Quan
Xung quanh chúng ta có rất nhiều dược liệu được sử dụng trong trị liệu Đông Y mang lại hiệu quả điều trị tích cực, cải thiện triệu chứng rõ rệt. Điển hình trong số đó có Thuốc dòi – một vị thuốc được sử dụng phổ biến trong chữa trị các bệnh lý liên quan đến dạ dày. Thông qua bài viết dưới đây, Scurma Fizzy sẽ giới thiệu tới bạn đọc sơ lược về cây thuốc dòi, thành phần hoạt chất và tác dụng của thuốc dòi, nên sử dụng thuốc dòi như thế nào để cho hiệu quả tốt, cùng nhiều dược liệu khác giúp chữa trị các bệnh lý dạ dày.
1. Sơ lược cây thuốc dòi trị dạ dày
Thuốc dòi là một loại dược liệu quý được sử dụng nhiều để làm thuốc trị nhiều bệnh lý khác nhau. Cây thuốc dòi là cây thân thảo, được dân gian gọi bằng nhiều cái tên khác nhau như bọ mắm, cỏ dòi, thuốc giòi. Cây thuốc dòi có tên khoa học là Pouzolzia zeylanica, thuộc họ tầm ma, cây mọc ở nhiều nơi trên thế giới. Ở Việt Nam, thuốc dòi chủ yếu phân bố ở các khu vực núi cao như Lạng Sơn, Sapa hay các tỉnh Tây Nguyên.
Đông Y cho rằng thuốc dòi có vị ngọt dịu, tính mát, thường được sử dụng trong các bài thuốc trị bệnh với các tác dụng tiêu viêm, chỉ khái, thông ruột, kích thích tiêu hóa,…Do đó, trong nhiều bài thuốc trị các bệnh lý liên quan dạ dày, vi khuẩn Hp, táo bón hay xuất hiện vị thuốc thuốc dòi.
Các nghiên cứu khoa học ghi nhận được trong thuốc dòi chứa các nhóm hoạt chất có tác dụng tích cực đến hệ tiêu hóa, đồng thời cải thiện tình trạng nhiễm khuẩn Hp hiệu quả. Thành phần hoạt chất bao gồm:
- Alkaloid: có tác dụng trung hòa acid dạ dày, ức chế vi khuẩn Hp phát triển đồng thời giảm các cơn đau thượng vị đáng kể
- Flavonoid: hoạt chất có tác dụng chống oxy hóa, ổn định acid ascorbic bên trong tế bào, tăng cường miễn dịch, bảo vệ cơ thể khỏi các vi khuẩn, virus gây bệnh.
- Tanin: Hạn chế quá trình tăng tiết acid dịch vị quá mức, đồng thời tannin còn có tác dụng khử các gốc tự do, chống oxy hóa, hỗ trợ kháng khuẩn và ức chế hoạt động gây viêm nhiễm của vi khuẩn Hp.
- Glycosid: Kích thích tăng co bóp cơ trơn, giúp hệ tiêu hóa hoạt động tốt hơn, ngoài ra hoạt chất còn có tác dụng ức chế sự sản sinh quá mức acid dịch vị.
- Saponin: có tác dụng kháng viêm, ức chế sự phát triển vi khuẩn, góp phần ngăn ngừa nguy cơ mắc phải các bệnh lý như viêm loét dạ dày, ung thư dạ dày.
- Isoflavone: Nhờ có khả năng chống oxy hóa mạnh, kháng khuẩn nên isoflavone có tác dụng tiêu diệt các ký sinh trùng và vi khuẩn gây hại.
>>>Xem thêm: Biểu Hiện Bệnh Dạ Dày Và Các Nguy Cơ Bệnh Dạ Dày Thường Gặp
2. Các cách sử dụng cây thuốc dòi trị dạ dày
Có nhiều cách sử dụng cây thuốc dòi trị dạ dày, bạn cần chú ý chỉ nên sử dụng phần lá và ngọn tươi để đạt hiệu quả chữa trị tốt hơn. Thuốc dòi có thể được dùng tươi hoặc dùng ở dạng dược liệu phơi khô cũng đem đến hiệu quả không kém.
2.1. Dùng lá tươi cây thuốc dòi trị dạ dày
Lá dòi tươi được ưu tiên được sử dụng hơn do bảo toàn được nhiều dưỡng chất hơn so với lá khô. Nếu có điều kiện ở gần khu vực trồng nhiều lá dòi, người bệnh nên kiên trì sử dụng lá thuốc dòi tươi vừa thu hoạch mỗi ngày trong một tháng liên tiếp sẽ đem lại hiệu quả trị liệu cao. Sử dụng lá dòi tươi theo 2 cách đơn giản như sau:
Cách 1: Nước ép lá dòi tươi. Chuẩn bị khoảng một nắm lá dòi tươi, rửa sạch, bỏ lá úa héo, đem ngâm với nước muối loãng rồi vớt, để ráo nước. Thái nhỏ lá, cho vào cối giã nhuyễn hoặc đem xay bằng máy xay sinh tố với một ít nước. Cho lá dòi đã xay nhuyễn qua rây hoặc màng lọc để vắt lấy phần nước cốt. Uống trực tiếp phần nước cốt này, có thể uống kèm một chút muối để dễ uống hơn. Duy trì uống mỗi ngày trong 1 tháng sẽ thấy hiệu quả cải thiện rõ rệt.
Cách 2: Nấu nước lá dòi: Chuẩn bị một nắm lá dòi tươi, rửa sạch, loại bỏ lá úa héo, ngâm với nước muối loãng, vớt ra để ráo nước. Cho lá dòi tươi đã rửa vào nồi chứa sẵn 1L nước sạch. Nấu cho đến sôi thì điều chỉnh lửa nhỏ riu riu đến khi nước cạn còn khoảng 1 bát nước. Tắt bếp, gạn lấy phần nước, bỏ bã. Dùng nước này mỗi ngày trong 1 tháng liên tiếp để đạt hiệu quả điều trị tốt.
2.2. Dùng lá khô cây thuốc dòi trị dạ dày
Nếu không ở gần khu vực trồng nhiều cây thuốc dòi, bạn có thể sử dụng cây dòi đã thu hoạch từ trước được phơi khô và bảo quản. Tuy không bảo toàn được nhiều tinh chất như dạng tươi nhưng nếu sử dụng đúng cách thì cây thuốc dòi khô cũng cho hiệu quả tốt không kém. Cách sử dụng lá khô cây thuốc dòi trị dạ dày như sau:
Chuẩn bị 20-30g cây thuốc dòi đã được phơi khô, rửa sạch, loại bỏ các lá hư hỏng, ẩm mốc. Nên rửa lá với nước lạnh và tránh rửa mạnh tay vì lá khô dễ bị nhàu nát. Sắc lá thuốc dòi khô với 600ml nước lọc, đun đến nước sôi rồi điều chỉnh lửa nhỏ riu riu đến nước nước cạn còn phân nửa thì tắt bếp. Gạn bỏ phần bã, lọc lấy phần nước uống ngay trong ngày. Lặp lại bài thuốc này mỗi ngày trong 1 tháng, người bệnh sẽ thấy triệu chứng bệnh dạ dày giảm đáng kể.
Cần chú ý phơi khô lá thuốc dòi thật kĩ nếu bạn tự phơi, tránh để ướt mưa, ẩm mốc. Nếu dùng phải những lá này, người bệnh sẽ bị đau bụng, khiến hiệu quả điều trị giảm, quá trình điều trị khó khăn hơn.
2.3. Dùng bột cây thuốc dòi trị dạ dày
Để bảo quản cây thuốc dòi phơi khô một các tốt hơn, bạn nên đem xay mịn. Lá thuốc dòi sau khi được phơi khô rất mềm mỏng nên bạn có thể dùng tay hoặc máy xay tán mịn dễ dàng. Cách sử dụng bột cây thuốc dòi trị dạ dày như sau:
Cho 300ml nước lọc vào nồi, đun sôi. Sau đó cho thêm 20g bột cây thuốc dòi, khuấy đều đến khi bột tan. Đun sôi tiếp thêm khoảng 5 phút nữa thì tắt bếp, đợi thuốc nguội bớt rồi dùng ngay khi còn ấm, dùng trong ngày. Kiên trì sử dụng hằng ngày trong 1 tháng sẽ mang lại hiệu quả tích cực.
Vậy dạng thuốc bột cần lưu ý bảo quản trong lọ thủy tinh, lọ nhựa có nắp đậy kín, để nơi khô ráo thoáng mát và tránh ánh sáng mặt trời.
2.4. Những điều cần lưu ý khi sử dụng cây thuốc dòi trị dạ dày
Đây chỉ là một phương thuốc được truyền miệng dân gian, chưa có sự kiểm nghiệm chính xác của khoa học, do đó một số người có thể không phù hợp với bài thuốc dẫn đến việc mặc dù kiên trì sử dụng trong thời gian dài nhưng triệu chứng không thuyên giảm, khi đó người bệnh nên tạm dừng bài thuốc này và thử phương pháp khác phù hợp hơn. Một số vấn đề cần lưu ý khi sử dụng thuốc dòi trị dạ dày:
- Đảm bảo dược liệu được làm sạch trước khi sử dụng, không lẫn phải các tạp chất.
- Không nên lạm dụng cây thuốc dòi vì có thể gây ra tình trạng mất nước, thiếu chất điện giải gây mệt mỏi, uể oải. Mỗi ngày nên dùng không quá 30g.
- Phụ nữ có thai không được dùng thuốc dòi vì sẽ làm tăng nguy cơ sảy thai.
- Phụ nữ đang cho con bú không nên sử dụng lá thuốc dòi.
- Không dùng lá thuốc dòi cho trẻ em dưới 7 tuổi.
- Thận trọng khi sử dụng lá thuốc dòi ở các đối tượng đặc biệt như người mắc bệnh huyết áp, tim mạch, đường huyết.
3.Ngoài sử dụng cây thuốc dòi trị dạ dày, bạn có thể sử dụng cây thuốc dòi trị các bệnh khác
Thuốc dòi chủ yếu được sử dụng trong điều trị các bệnh lý dạ dày. Bên cạnh đó, nhờ có vị ngọt nhẹ, tính mát nên thuốc dòi cũng cho hiệu quả trong điều trị bệnh ho, ho lao có đờm, viêm phổi, bệnh lý phổi, đau họng, răng, viêm ruột, đường tiết niệu,…
3.1. Tác dụng trị mụn, bầm tím của thuốc dòi
Lấy một ít lá thuốc dòi đã giã nhuyễn hoặc nghiền nát bôi vào chỗ đau, chỗ mụn, mỗi ngày bôi 3 lần, thực hiện liên tục 2-3 ngày, cảm giác đau nhức sẽ thuyên giảm.
3.2. Tác dụng trị đau răng của cây thuốc dòi
Đau răng sẽ không còn là tình trạng nan giải nếu bạn biết sử dụng cây thuốc dòi đúng cách. Giã nhuyễn thuốc dòi tươi rồi hòa với một ít rượu, ngậm. Kiên trì làm như vậy 2-3 lần/ ngày khoảng 7 ngày, các triệu chứng răng miệng, sưng đau sẽ thuyên giảm.
3.3. Thuốc dòi với tác dụng trị bệnh phổi
Cách sử dụng lá thuốc dòi hiệu quả nhất trong điều trị bệnh phổi là trộn tất cả các bộ phận lá, hoa, thân cây đã phơi khô, rửa sơ với nước, xay nhuyễn hoặc nghiền nát, thêm nước muối nấu rồi lọc lấy nước, bỏ phần bã. Uống nước này 2-3 lần/ ngày. Người bệnh có thể sử dụng thuốc dòi ở dạng tươi để cho hiệu quả tốt hơn, nhưng dạng tươi thường có mùi vị khó chịu, khó uống. Khi điều trị bệnh phổi bằng cây thuốc dòi, người bệnh cần phải kiên trì sử dụng trong thời gian dài thì mới mang lại hiệu quả.
3.4. Tác dụng trị ho, viêm họng của thuốc dòi
Sử dụng 20 g cây khô đem sắc với nước rồi uống. Hoặc kết hợp vừa uống, vừa ngậm bằng cách lấy 20g lá thuốc dòi nghiền nát với một ít muối, ngậm trong cổ họng, nuốt hết phần nước cốt rồi nhả bã. Duy trì thực hiện trong 7 ngày liên tiếp sẽ thấy bệnh ho thuyên giảm rõ rệt.
3.5. Trị các bệnh viêm đường tiết niệu
Chuẩn bị một nắm lá thuốc dòi khô khoảng 30g, đem rửa sạch với nước. Đun sôi 700ml nước, sắc với lá thuốc dòi đã chuẩn bị đến khi nước còn lại 1 bát thuốc là được. Uống trong ngày, uống khi còn ấm. Duy trì sử dụng thang thuốc trong vòng 2-3 tháng sẽ thấy bệnh tình thuyên giảm. Thang thuốc được sử dụng cho cả điều trị viêm nhiễm khuẩn đường tiết niệu cấp và mạn tính.
3.6. Tri viêm amidan
Khi amidan bị đau buốt, chứng tỏ cổ họng chứa rất nhiều vi khuẩn. Khi đó, bạn có thể sử dụng lá thuốc dòi như một vị thuốc diệt khuẩn. Cách thực hiện như sau: Lấy 10g lá thuốc dòi tươi, rửa sạch và nhai sống với một ít muối hột, nên ngậm và nuốt nước trước khi nhai lá. Thực hiện đều đặn 2 lần/ ngày khoảng 3-4 ngày, cổ họng sẽ bớt đau rát, tiếp tục sử dụng cho đến khi bệnh khỏi hoàn toàn.
3.7. Chữa tắc tia sữa
Một số trường hợp phụ nữ sau sinh nở bị tắc tia sữa, sữa ra ít thì có thể dùng cây thuốc dòi để giúp lợi sữa. Sử dụng 20g thuốc dòi khô, sắc với nước rồi uống. Uống khoảng 1 tuần sẽ tình trạng tắc sữa được cải thiện rõ rệt.
4.Ngoài sử dụng cây thuốc dòi trị dạ dày, bạn còn có thể sử dụng những dược liệu nào trị dạ dày ?
4.1. Gừng
Gừng được cả Tây Y và Đông Y công nhận rằng cho hiệu quả đáng kể trong chữa trị các bệnh lý dạ dày. Tuy nhiên cần sử dụng đúng cách để đảm bảo đạt hiệu quả điều trị tối ưu và an toàn. Bạn có thể sử dụng gừng đơn giản theo 5 cách sau:
Cách 1: Ngậm hoặc nhai gừng. Gừng tươi đem rửa sạch, gọt vỏ thái thành lớp mỏng. Khi có biểu hiện triệu chứng bệnh lý dạ dày như buồn nôn, ợ hơi, trướng bụng,… thì ngậm vài lát gừng tươi trong 2-3 phút, đợi dược chất ngấm vào cổ thì triệu chứng sẽ giảm. Nếu tình trạng khó chịu không thuyên giảm, người bệnh có thể nhai hoặc ăn 2-3 lát gừng đã thái mỏng, để giúp dược chất thẩm thấu nhanh hơn vào cơ thể.
Cách 2: Uống trà gừng. Cách pha trà gừng ấm như sau: Đun 200 – 300ml nước sôi, sau đó cho 5 -7 lát gừng tươi đã thái mỏng và tiếp tục đun sôi thêm 3 phút, thêm ít đường phèn tạo cảm giác dễ uống. Tắt bếp, uống trà khi còn ấm, uống thành từng ngụm nhỏ.
Cách 3: Gừng ngâm giấm. Chuẩn bị khoảng 300g gừng tươi, rửa sạch, gọt vỏ thái thành từng lớp mỏng và cho vào lọ thủy tinh có nắp đậy. Thêm khoảng 400ml giấm gạo nguyên chất vào hủ, đậy nắp bảo quản nơi khô ráo, thoáng mát sau khoảng 7-10 ngày thì có thể sử dụng. Mỗi ngày nên ăn 2-3 lát gừng ngâm giấm sau bữa ăn sáng.
Cách 4: Gừng ngâm mật ong. Chuẩn bị 300g gừng tươi, rửa sạch, gọt vỏ, thái thành từng lớp mỏng và cho vào lọ thủy tinh có nắp đậy. Thêm khoảng 200ml mật ong nguyên chất vào lọ sao cho lớp mật ong ngập hết lượng gừng trong lọ, đậy nắp lọ, bảo quản nơi khô ráo, thoáng mát sau 7-10 ngày thì có thể sử dụng. Mỗi ngày ngậm từ 2-3 lát gừng ngâm mật ong, kiên trì sử dụng trong 1-2 tháng sẽ cho hiệu quả rõ rệt.
Cách 5: Kết hợp gừng, mật ong và chanh. Gừng tươi đem rửa sạch, gọt vỏ rồi đem xay nhuyễn lấy nước cốt, bỏ bã. Pha 1 thìa nước cốt gừng, một thìa nước cốt chanh, 1 thìa mật ong với 300-500ml nước ấm, khuấy cho hỗn hợp hòa quyện thì có thể uống. Uống 1 lần/ ngày vào lúc trước bữa ăn sáng 20-30 phút.
4.2. Nghệ
Curcumin chứa trong nghệ nổi tiếng là hoạt chất có nhiều tác dụng có lợi cho cơ thể như kháng viêm , kháng khuẩn, thúc đẩy phục hồi vết loét, cải thiện các triệu chứng dạ dày và chức năng hệ tiêu hóa, chống oxy hóa, loại bỏ các gốc tự do,…Do đó nghệ được dân gian sử dụng phổ biến trong điều trị các bệnh lý dạ dày. Sử dụng nghệ theo 4 cách đơn giản như sau:
Cách 1: Sử dụng tinh bột nghệ. So với nghệ tươi thì tinh bột nghệ đem lại nhiều thuận tiện cho việc sử dụng và bảo quản, ít tốn thời gian, hơn nữa dạng bột cũng cho sinh khả dụng tốt và mang lại hiệu quả rõ rệt trong thời gian ngắn. Cách sử dụng tinh bột nghệ như sau: cho 2 muỗng tinh bột nghệ vào ly, thêm 250ml nước ấm vào và khuấy đều đến khi bột tan hết. Có thể pha thêm một ít mật ong cho dễ uống, uống khi còn ấm.
Cách 2: Nghệ ngâm mật ong. Việc kết hợp 2 loại dược liệu này sẽ mang lại hiệu quả điều trị cao hơn, tăng cường thúc đẩy phục hồi các vết loét. Cách ngâm như sau: Chuẩn bị 100g nghệ tươi, rửa sạch, gọt vỏ, thái mỏng và cho vào lọ thủy tinh, thêm 200ml mật ong nguyên chất vào phủ hết lớp nghệ, đậy nắp và bảo quản nơi khô ráo, thoáng mát sau 15 ngày thì có thể dùng. Mỗi lần dùng khoảng 3-4 muỗng nghệ ngâm mật ong cho vào ly hòa với nước ấm để uống, hoặc người bệnh cũng có thể ăn trực tiếp 2-3 muỗng.
Cách 3: Sữa nghệ. Ngoài tác dụng cải thiện triệu chứng các bệnh lý dạ dày, sữa nghệ còn cung cấp cho cơ thể một lượng lớn protein và những khoáng chất cần thiết, bổ sung nguồn năng lượng dồi giàu cho cơ thể, giảm tình trạng đói khi ngủ,…Cách pha sữa nghệ như sau: Pha 200ml sữa bằng nước ấm khoảng 50 độ C, cho 1 muỗng tinh bột nghệ vào sữa và khấu đến khi tan hết. Uống sữa ngay khi còn ấm để cho hiệu quả tốt. Người bệnh có thể dùng sữa nghệ ấm khoảng 2 tiếng sau bữa ăn để ngăn ngừa các cơn đau dạ dày.
>>>Xem thêm: Chữa Dạ Dày Bằng Nghệ Tươi Hiệu Quả Và Nhanh Chóng Nhất
Nghệ Mật Ong Chữa Dạ Dày – Cách Sử Dụng Hiệu Quả
Kết luận: Bài viết đã cung cấp cho bạn đọc những thông tin hữu ích về thành phần hoạt chất, tác dụng của cây thuốc dòi cũng như cách sử dụng thích hợp để mang lại hiệu quả điều trị cao. Ngoài ra bài viết cùng giới thiệu đến bạn đọc 2 loại dược liệu khác được sử dụng trong chữa trị các bệnh lý dạ dày trong trường hợp người bệnh không thuyên giảm triệu chứng khi sử dụng cây thuốc dòi. Hãy nhanh chóng liên hệ HOTLINE 18006091 để được đội ngũ các bác sĩ, dược sĩ tư vấn chi tiết về tình trạng dạ dày của bạn và nhận những gợi ý điều trị cũng như lời khuyên bổ ích giúp cải thiện chất lượng cuộc sống.








