Trào ngược dạ dày gây ho khó thở

Trào ngược dạ dày gây ho khó thở

Khi có các dấu hiệu ho khó thở người ta thường nghĩ đến nguy cơ về các bệnh đường hô hấp, thế nhưng ít ai biết rằng đây cũng có thể là dấu hiệu nghiêm trọng về chứng trào ngược dạ dày thực quản. Hãy cùng bác sĩ, dược sĩ của ScumaFizzy tìm hiểu sau hơn về tình trạng trào ngược dạ dày gây ho, khó thở này, cũng như cách điều trị và phòng ngừa bệnh trào ngược dạ dày thực quản

1. Trào ngược acid dạ dày là gì?

Trào ngược acid dạ dày thực quản có tên khoa học là Gastroesophageal Reflux Disease (GERD) là tình trạng khi acid trong dịch vị dạ dày trào ngược lên đường thực quản gây ra chứng ợ nóng, hay nóng rát vùng dưới ngực. Bệnh trào ngược dạ dày- thực quản được chẩn đoán khi hiện tượng trào ngược xảy ra với tần suất dày đặt trong ngày và nhiều hơn hai lần trên tuần

co-che-trao-nguoc-da-day

CƠ CHẾ TRÀO NGƯỢC DẠ DÀY GÂY HO- KHÓ THỞ

2. Nguyên nhân và Triệu chứng trào ngược dạ dày:

2.1 Nguyên nhân:                                          

Thông thường ở điều kiện sinh lí bình thường, cơ thắt thực quản dưới sẽ chỉ mở ra khi bạn nuốt thức ăn hoặc các chất lỏng xuống dạ dày, sau đó cơ thắt sẽ đóng kín lại để ngăn dịch acid trong dạ dày trào ngược lên thực quản. Tuy nhiên, có thể do một số tổn thương hay do sự rối loạn chức năng của cơ thắt, làm nó không thể kịp thời đóng lại dẫn đến acid dạ dày trào lên thực quản. Đồng thời,dạ dày có chứa acid clohydric, một acid mạnh giúp phân hủy thức ăn và bảo vệ chống lại các mầm bệnh như vi khuẩn, vì vậy niêm mạc dạ dày được cấu tạo đặc biệt để có thể chứa loại acid này. Thế nhưng, thực quản thì không có cấu tạo niêm mạc như vậy nên khi xảy ra hiện tượng trào ngược, sẽ gây ra các triệu chứng ợ nóng, nóng rát vùng thực quản, thậm chí còn gây ra những biến chứng nghiêm trọng theo đó.

Tuy nhiên, không thể hoàn toàn đổ lỗi cho việc cơ thắt dạ dày bị rối loạn, đôi khi tác nhân đi kèm còn bởi sự gia tăng của acid trong dịch vị quá nhiều, điều này làm dạ dày bị quá tải, gây nên tình trạng trào ngược acid lên thực quản. Mà những yếu tố gián tiếp ảnh hưởng đến hiện trạng trên có thể kể đến như: ăn uống không lành mạnh, sử dụng các chất kích thích (rượu, bia, thuốc lá), căng thẳng kéo dài, tác dụng phụ của thuốc,…

2.2 Triệu chứng:

Các triệu chứng bệnh thường gặp như:

Chứng ợ nóng:

Như đã nói ở trên, triệu chứng dễ thấy nhất ở bệnh dạ dày bạn sẽ cảm thấy nóng rát khó chịu ở ngực, có thể lan dần lên cổ đây được gọi là “ chứng ợ nóng”.Nhiều người sẽ thấy như thức ăn trào ngược lên miệng, và để lại vị chua hoặc đắng miệng.

Buồn nôn, nôn:

Việc acid dạ dày trào ngược lên thực quản lên họng và miệng gây kích thích dẫn đến cảm giác buồn nôn hoặc thậm chí có thể nôn ra dịch vị và thức ăn. Triệu chứng này thường xuất hiện nhiều vào ban đêm do tư thế ngủ và khi thần kinh phó giao cảm hoạt động mạnh mẽ hơn.

Đau tức ngực thượng vị

Thông thường bạn sẽ có những cơ đau tức ngực bắt đầu từ vùng xương ức lên đến cuống họng, cùng với cảm giác ngực bị chèn ép. Nhiều người lầm tưởng cơn đau này là biểu hiện của bệnh tim tuy nhiên chúng khác nhau hoàn toàn ở việc, nghỉ ngơi có thể làm giảm cơn đau do tim nhưng đối với trào ngược dạ dày thì không.

Ngoài ra, trào ngược acid dạ dày thực quản còn gây ra những triệu chứng như: khàn giọng- ho, khó thở- hen suyễn, khó nuốt, …

trieu-chung-trao-nguoc-da-day

TRIỆU CHỨNG TRÀO NGƯỢC DẠ DÀY- THỰC QUẢN THƯỜNG GẶP: HO, KHÓ THỞ, TỨC NGỰC

3. Trào ngược acid dạ dày gây ho mãn tính

Thông thường, khi có triệu chứng ho, ngứa rát cổ họng mọi người thường nghĩ đây là dấu hiệu các bệnh về hô hấp, tuy nhiên với trào ngược dạ dày cũng có thể là một nguyên nhân gây ho mà bạn chớ nên bỏ qua.

trao-nguoc-da-day-gay-ho

TRÀO NGƯỢC DẠ DÀY- THỰC QUẢN GÂY HO

3.1 Nguyên nhân:

Trào ngược dạ dày thực quản là một trong những nguyên nhân thường gặp gây ho mãn tính. Trên thực tế, các nhà nghiên cứu ước tính rằng trào ngược dạ dày GERD là nguyên nhân gây ra hơn 25% tổng số trường hợp ho mãn tính . Phần lớn những người bị ho do trào ngược không có các triệu chứng cổ điển của bệnh như ợ chua. Tình trạng ho kéo dài có thể do trào ngược axit hoặc trào ngược dịch dạ dày không bình thường.

Có thể giải thích hiện tường này bằng hai cơ chế:

Cơ chế đầu tiên có thể  nói đến do khi acid dạ dày tăng lên và trào ngược lên thực quản dẫn đến việc thoát hơi nước và các hạt acid nhỏ nay rơi xuống thanh quản đôi khi là xâm nhập đến tận phế quản gây ra phản úng ho,như một phản ứng bảo vệ chống trào ngược ở thanh quản.

Thứ hai, ho là một phản xạ tự nhiên khi acid trào ngược từ dạ dày đến thực quản, nhằm bảo vệ đường hô hấp.

Nếu tình trạng trào ngược dạ dày không được điều trị sớm có thể dẫn đến những cơn ho mãn tính và nhiều biến chứng gây ảnh hưởng đến ổ bụng, thanh quản, đau tức ngực…

3.2 Dấu hiệu ho do trào ngược acid dạ dày:

Nếu có những biểu hiện sau thì có thể đây là ho do trào ngược dạ dày:

Ho chủ yếu vào ban đêm hay sau bữa ăn

Ho xảy ra khi nằm

Ho dai dẳng xảy ra ngay cả khi không có nguyên nhân thông thường, chẳng hạn như hút thuốc hoặc dùng thuốc (bao gồm cả thuốc ức chế men chuyển) trong đó ho là một tác dụng phụ

Ho không kèm theo hen suyễn hoặc chảy nước mũi sau hoặc khi chụp X-quang phổi bình thường.

3.3 Chẩn đoán ho do trào ngược dạ dày:

Đôi khi, trào ngược dạ dày dẫn đến ho còn không có những triệu chứng tiêu hóa đi kèm và rất khó nhận ra để chẩn đoán thông thường các bác sĩ sẽ hỏi thăm lịch sử bệnh và đánh giá triệu chứng của từng đối tượng, đôi khi bác sĩ sẽ dùng đến xét nghiệm pH để chẩn đoán trào ngược dạ dày; đây là phương pháp tốt nhất để thăm khám trào ngược dạ dày; thế nhưng xét nghiệm này ít được dùng hơn so với chẩn đoán thông qua triệu chứng và tiền sử bệnh của từng người.  Hoặc bác sĩ cũng có thể cho bệnh nhân sử dụng thuốc ức chế bơm proton (PPI), một thuốc dùng trông điều trị trào ngược dạ dày. Nếu các triệu chứng ho suy giảm trong thời gian này, thì có thể chẩn đoán triệu chứng ho liên quan đến trào ngược acid dạ dày thực quản.

4. Vì sao trào ngược acid dạ dày gây khó thở?

Trào ngược dạ dày thực quản làm khó thở, thậm chí là những cơn hen suyễn, không chỉ gây bất tiện trong đời sống sinh hoạt hàng ngày, mà đây còn là biểu hiện nghiêm trọng, thể hiện chuyển biến xấu của bệnh trào ngược acid dạ dày thực quản; cũng như có thể gây nên những biến chứng nghiêm trọng về sau.

Đồng thời, theo một số nghiên cứu cho thấy mối liên quan hai chiều của dạ dày và các biến chứng như hen suyễn, hội chứng ngưng thở khi ngủ do tắt nghẽn, 30-80% người bị khó thở, hen suyễn cũng bị trào ngược dạ dày thực quản và ngược lại những người bị trào ngược có khả năng dễ bị hen suyễn.

kho-tho-trieu-chung-cua-trao-nguoc-da-day

KHÓ THỞ DẤU HIỆU CỦA TRÀO NGƯỢC DẠ DÀY

4.1 Nguyên nhân:

Theo khảo sát, đa số người bị trào ngược dạ dày lâu năm thường có cảm giác khó thở, đặc biệt vào ban đêm. Đối với hiện trạng này, có thể giải đáp dựa trên những cơ chế sau:

 Triệu chứng khó thở do trào ngược dạ dày thường xảy ra vào ban đêm, bởi acid trào lên phía sau cuống họng, nơi có thể đi vào phổi và làm đường hô hấp bị sưng lên và làm ra phản xạ ho, khó thở.

 Một số nghiên cứu còn chỉ ra rằng, acid dạ dày, còn làm viêm phế quản, ảnh hưởng đến đường hô hấp. Tuy nhiên, acid trào ngược thực quản cũng có thể kích hoạt dây thần kinh phế vị, kích thích cơ trơn làm phổi và phế quản co thắt và gây ra các triệu chứng khò khè, khó thở,…

Do thức ăn bị kéo lên vòm họng, làm tắt nghẻn đường khí quản, gây ra tình trạng khó thở, đau tức ngực, tình trạng này thường gặp nhất ở người bệnh sau bữa ăn.

4.2 Một số cách giảm khó thở do trào ngược:

Để cải thiện tình trạng khó thở do trào ngược dạ dày bạn nên:

Tránh ăn quá khuya hoặc ăn trước khi đi ngủ.

Nằm nghiêng về bên trái và kê gối cao để hạn chế sự trào ngược.

Mặc đồ rộng, thoải mái khi ngủ không tạo áp lực lên vùng bụng.

5. Tình trạng trào ngược acid dạ dày có nguy hiểm như thế nào?

Trào ngược dạ dày không chỉ mang lại cho người bệnh những bất tiện trong cuộc sống, sinh hoạt mà còn gây ra những biến chứng từ nhẹ đến nặng, đối với người bệnh có thể kể tên như: hôi miệng, buồn nôn, nôn, nóng rát dạ dày, viêm- loét dạ dày- tá tràng, viêm- loét thực quản; lâu dần có thể dẫn đến ung thư dạ dày, ung thư thực quản.

Đồng thời, bệnh trào ngược gây khó thở còn gây ảnh hưởng đến đường hô hấp mà dễ thấy nhất có thể kể đến như gây khan tiếng, khò khè, ho, đau thắt ngực; ngoài ra còn có thể dẫn đến những tình trạng nặng nền hơn là viêm phổi, viêm phế quản, thậm chí về lâu dài có thể tạo thành hen suyễn do trào ngược dạ dày.

Vì vậy, hãy chú ý đến những triệu chứng khó thở, đau thắt ngực khi mới ăn xong, sau khi tập thể dục hoặc thậm chí cả khi ngủ mà bạn đã nghỉ ngơi những vẫn không đỡ thì đây có thể là những biến chứng của trào ngược dạ dày và cũng có thể gây ra cơn hen trong thời điểm đó.

bien-chung-trao-nguoc-da-day-thuc-quan

BIẾN CHỨNG TRÀO NGƯỢC DẠ DÀY- THỰC QUẢN CÓ THỂ GÂY HO, KHÓ THỞ

6. Chẩn đoán trào ngược dạ dày:

Thông thường, các bác sĩ sẽ chẩn đoán trào ngược dạ dày thực quản thông qua các dấu hiệu triệu chứng thường gặp ở bệnh nhân trào ngược như: buồn nôn, ợ nóng kéo dài, nóng rát dạ dày và thực quản,… cùng với tiền sử bệnh, bác sĩ sẽ yêu cầu làm một số xét nghiệm và thủ tục để đưa ra chẩn đoán chính xác về bệnh và mức độ nghiêm trọng:

Chụp X quang hệ thống tiêu hóa, đặc biệt là phần tiêu hóa trên, trước khi chụp người bệnh sẽ được cho uống một hợp chất gọi là bari, chất này giúp bác sĩ có thể nhìn rõ hình ảnh chụp Xquang hơn, và thấy rõ tình trạng của thực quản, dạ dày, và tá tràng người bệnh đang gặp phải. Tuy nhiên, để chẩn đoán bệnh chỉ bằng phương pháp này là không đủ, nó chỉ có thể giúp bác sĩ chẩn đoán và đánh giá các biến chứng của bệnh như loét, hẹp thực quản, hẹp dạ dày và chứng khó nuốt của bệnh nhân sau khi phẫu thuật trào ngược dạ dày. Cùng với đó, phương pháp nay hỗ trợ rất lớn đến phương pháp nội soi để bác sĩ đưa ra chẩn đoán chính xác nhất về bệnh.

Nội soi hệ thống tiêu hóa bằng cách trực tiếp đưa một ống soi mềm đi vào đường tiêu hóa. Phương pháp này giúp bác sĩ kiểm tra sâu hơn tình trạng bên trong thực quản và dạ dày, xem xét tình trạng viêm loét nếu có, đồng thời cũng có thể lấy mẫu sinh thiết để kiểm tra nguyên nhân gây trào ngược có phải do vi khuẩn Hp hay không. Đối với các vấn đề về dạ dày, phương pháp chẩn đoán bằng nội soi luôn là một bước cần thiết nhất, cũng như xem xét tình trạng tổn thương của hệ thống tiêu hóa, và chẩn đoán ung thư dạ dày.

Theo dõi pH thực quản, sẽ diễn ra trong 24-48 tiếng bằng cách đưa một ống mềm từ mũi đến thực quản, nhằm xác định acid dạ dày trào ngược khi nào và trong bao lâu. Cách này thường được dùng cho các bệnh nhân có triệu chứng, ho, khó thở, đau thắt ngực và có tiền sử về dạ dày; ngoài ra nó còn được dùng khi chẩn đoán không rõ sau khi điều trị thử và nội soi.

 7. Các phương pháp điều trị hiện nay:

Với bệnh nhân bị trào ngược dạ dày thực quản cấp, các triệu chứng còn nhẹ, người ta thường hướng bệnh nhân đến các điều trị không dùng thuốc như thay đổi lối sống và thoái quen sinh hoạt không lành mạnh, hoặc có thể sử dụng một số liệu pháp dân gian như sử dụng mật ong và bột nghệ giúp bảo vệ niêm mạc dạ dày, trung hòa acid và tăng cường chức năng tiêu hóa.

Tuy nhiên với các trường hợp trào ngược dạ dày mãn tính, việc điều trị bằng các phương pháp y học dưới chỉ định điều trị của bác sĩ là điều cần thiết:

7.1 Điều trị bằng thay đổi lối sống:

Việc thay đổi lối sống vô cùng quan trọng đối với người bệnh trào ngược dạ dày, nhất là những người có triệu chứng về ho khó thở do trào ngược:

Thay đổi cách ăn uống: đối với những người bị dạ dày, chú trọng ăn uống là vô cùng quan trọng, nếu ăn uống một cách khoa học tình trạng bệnh sẽ được giảm thiểu một cách khó hiểu. Hãy ăn các bữa ăn nhỏ trong ngày thay vì ăn thật nhiều trong một bữa và hạn chế ăn trước khi đi ngủ, việc này có thể làm dạ dày quá tải hoặc gây trào ngược khi ngủ.

Tránh sử dụng các thức ăn có khả năng thức đẩy sự trào ngược như: sô-cô-la, cam quýt, cà phê, rượu.

Giảm cân và tập thể dục: vận động và ăn những thực phẩm tốt, việc này sẽ giúp dạ dày hoạt động một cách khỏe mạnh hơn.

Nâng cao đầu gối khi ngủ: nâng gối hoặc đầu giường lên 10-17 độ điều này giúp acid sẽ nằm trong dạ dày, không bị trào ngược lên thực quản, gây khó thở về đêm.

Mặc quần áo rộng rãi: việc mặc quần áo thoải mái sẽ hạn chế việc tạo áp lực lên dạ dày gây trào ngược.

Từ bỏ thói quen xấu như làm bạn với rượu bia, thức khuya, …

7.2 Điều trị bằng thuốc:

Thông thường các bác sĩ sẽ dựa trên triệu chứng bệnh mà đưa ra phát đồ điều trị thích hợp

Ơ nóng: Bác sĩ sẽ sử dụng các nhóm thuốc làm trung hòa acid dạ dày, thuốc sẽ làm giảm nhanh các triệu chứng nóng rát ở dạ dày và thực quản. Tuy nhiên, thuốc chỉ mang tính cấp cứu tạm thời, và không thể cải thiện tình trạng viêm loét thực quản do acid gây ra. Chính vì thế cần kết hợp với thuốc giảm tiếc acid dạ dày, thuốc này không thể tác động nhanh như loại trung hòa acid nhưng lại có hiệu quả lâu dài, cho để cải thiện tình trạng viêm loét dạ dày- thực quản.

Đồng thời, sau thời gian điều trị nhưng tình trạng không hiệu quả bác sĩ có thể kê thêm thuốc tác dụng lên cơ vòng thực quản giúp tăng cơ vòng dưới thắt chặt van giữa dạ dày và thực quản. Và để tránh tình trạng các ổ viêm loét phát triển thêm cũng như có thêm thời gian phục hồi, có thể sử dụng thê, thuốc bảo vệ niêm mạc dạ dày.

7.3 Phẫu thuật và các phương pháp khác:           

Trong trường hợp người bệnh không thể sử dụng thuốc hoặc không hiệu quả thì bác sĩ sẽ khuyên nghị làm thủ tục xâm lấn như:

Phẫu thuật để củng cố cơ vòng thực quản dưới, phương pháp này giúp thắt chặt cơ vòng dưới của thực quản, ngăn chặn tình trạng trào ngược dạ dày. Có thể phẫu thuật theo hai cách là phẫu thuật mở hoặc phẫu thuật nội soi.

Phẫu thuật tạo ra hàng rào ngăn cản acid, phương pháp này được mô tả như một chiếc máy may nhỏ được bác sĩ sẽ may vết nếp của các mô tại dạ dày gần cơ thắt, tạo thành một rào cản để ngăn chặn acid trong dạ dày vào thực quản.

Thủ thuật tạo mô sẹo trong thực quản, bằng cách xung điện làm nóng mô thực quản, tạo nên những mô sẹo góp phần kích thích dây thần kinh phản ứng với acid dạ dày, đồng thời nó giúp tăng cường các cơ xung quanh, hạn chế hoăc giảm bớt được các triệu chứng ho, khó thở do bệnh trào ngược.

Tuy nhiên, phẫu thuật luôn là phương pháp cuối cùng mà các bác sĩ hướng tới và chỉ dùng khi tình trạng bệnh quá nghiêm trọng.

cac-phuong-phap-dieu-tri-trao-nguoc-da-day-thuc-quan

CÁC PHƯƠNG PHÁP ĐIỀU TRỊ TRÀO NGƯỢC DẠ DÀY GÂY HO, KHÓ THỞ

8. Lối sống phòng ngừa nguy cơ trào ngược dạ dày:

Thay đổi lối sống không chỉ quan trọng trong điều trị bệnh trào ngược dạ dày, nó còn là một điều cần thiết để phòng ngừa bệnh tật và giúp cơ thể luôn được khỏe mạnh nhất:

Hãy bắt đầu bằng việc thay đổi chế độ ăn, chia bữa ăn thành nhiều bữa, ăn những thực phẩm có lợi cho cơ thể như: sữa chua, rau xanh và trái cây, điều này cực kì tốt cho một hệ tiêu hóa khỏe mạnh. Hạn chế sử dụng các chất mỡ, thức ăn chứa nhiều muối, rượu bia hay nước uống có ga đã có rất nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng những thứ này là người bạn của bệnh trào ngược dạ dày cũng như các bệnh lí gây hại cho con người như: tiểu đường, tim mạch, béo phì…

Thay đổi tư thế khi ngủ, việc nằm ngủ nghiêng về bên trái và nằm gối cao hơn một chút sẽ giúp tư thế ngủ của bạn được thoải mái hơn, cải thiện giấc ngủ đồng thời điều này sẽ tốt hơn cho tiêu hóa và hệ tim mạch của bạn.

Tập thể dục sẽ giúp bạn luôn giữ được một sức khỏe tốt, tình thần minh mẫn, tránh xa những stress tiêu cực. Cùng với đó, sức đề kháng và các cơ quan trong cơ thể cũng hoạt động một cách tốt hơn.

loi-song-khoa-hoc-day-lui-benh-trao-nguoc-da-day

LỐI SỐNG KHOA HỌC ĐẨY LÙI NGUY CƠ TRÀO NGƯỢC DẠ DÀY GÂY HO, KHÓ THỞ

Trên đây là những chia sẽ của bác sĩ và dược sĩ Scuma Frizzy. Hy vọng rằng, những kiến thức trên đã giúp bạn có thêm nhiều kiến thức bổ ích để bảo vệ sức khỏe gia đình, cũng như có thể hiểu hơn về những triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản. Nếu bạn có thắc mắc gì liên quan đến bệnh trào ngược dạ dày thực quản hay các triệu chứng liên quan vui lòng liên hệ HOTLINE 180006091 để được các bác sĩ dược sĩ của Scurma Fizzy tư vấn, giải đáp.

Chia sẻ bài viết


Contact Me on Zalo
1800 6091