Day hoi – 6 điều cần biết 

Day hoi – 6 điều cần biết 

Day hoi – 6 điều cần biết 

Thống kê cho thấy, hiện nay các vấn đề trên hệ tiêu hóa diễn ra rất phổ biến. Các tình trạng rối loạn hay bệnh lý tiêu hóa có thể xảy ra trên nhiều đối tượng khác nhau với nhiều nguyên nhân gây ra. Day hoi là một trong những tình trạng xảy ra thường xuyên nhất. Vậy đầy hơi là gì? Nó có nguy hiểm không? các phương pháp để cải thiện tình trạng day hoi nhanh chóng và hiệu quả. 

1.Day hoi là gì?

Bình thường trong đường tiêu hóa vẫn có một lượng hơi nhỏ ở dạ dày và một phần hơi được sinh ra từ quá trình chuyển hóa thức ăn trong đường ống tiêu hóa. 

Trong tình trạng đầy hơi, lượng hơi được chứa trong lòng ống tiêu hóa quá lớn gây ra những ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng tiêu hóa của người mắc. 

Đầy hơi có thể diễn ra trong vài giờ cho tới một vài ngày, cơ thể thường có thể tự điều chỉnh lại nhanh chóng. Tuy nhiên ở một số người tình trạng này diễn ra khá nghiêm trọng đặc biệt là ở những người bị tổn thương niêm mạc dạ dày, bị bệnh lý khác ở đường tiêu hóa. Đối với các trường hợp này, họ cần sử dụng thảo dược hay các thuốc tây để cải thiện tình trạng bệnh.

day-hoi-6-dieu-can-biet-1

Day hoi

2.Nguyên nhân gây day hoi

Có rất nhiều các nguyên nhân khác nhau gây ra tình trạng day hoi. Các nguyên nhân này sẽ dẫn đến sự tạo thành lượng hơi quá lớn trong đường ống tiêu hóa.

2.1.Chế độ ăn gây day hoi

– Ăn đồ ăn khó tiêu, sinh hơi:

Các đồ ăn khó tiêu như đồ ăn quá cứng, rắn, dầu mỡ, quá nhiều chất xơ khi vào cơ thể, chúng khó được tiêu hóa hết ngay do nó cần được co bóp, nghiền trộn trong nhiều dịch acid, enzym tiêu hóa hơn. Thức ăn không được tiêu hóa sẽ dễ bị dồn ứ lại và bị lên men tạo thành hơi dưới sự tác động của vi khuẩn, vi nấm và men tiêu hóa. Khi lượng hơi sinh ra quá lớn, tình trạng đầy bụng chướng hơi sẽ xảy ra. 

Bên cạnh đó, tình trạng này cũng xảy ra khi bạn ăn quá nhiều loại thực phẩm sinh hơi như các loại rau cải, quả mận, lê…

– Đồ uống có gas: 

Nước ngọt có gas là loại thức uống giải khát được nhiều người yêu thích đặc biệt là trẻ nhỏ. Lượng CO2 rất lớn được bổ sung vào trong nước ngọt để tạo hơi gas nên khi sử dụng quá nhiều có thể dẫn đến tình trạng chướng hơi.

– Ăn xong nằm ngay:

Nhiều người có thói quen nằm ngay sau khi ăn gây ra nhiều ảnh hưởng trực tiếp đến hệ tiêu hóa. Tư thế nằm sẽ ảnh hưởng đến sự hoạt động của nhu động ruột, thức ăn khó di chuyển trong đường ống tiêu hóa nên dễ bị ứ lại và bị lên men.

– Ăn quá nhanh, quá no: 

Ăn quá nhanh, quá no là tình trạng khi bạn đưa vào cơ thể lượng thức ăn quá lớn với tốc độ nhanh. 

Như một quá trình tiêu hóa bình thường, thức ăn trước khi xuống dạ dày sẽ được trải quá tiêu hóa sơ bộ tại miệng trước. Do đó, dạ dày sẽ không phải chịu áp lực tiêu hóa quá lớn. Với thói quen ăn quá nhanh hay quá no, dạ dày phải tiêu hóa một lượng quá lớn thức ăn vẫn còn ở dạng rắn, từ đó cũng dễ gây ứ trệ thức ăn dẫn đến tình trạng đầy bụng chướng hơi.

2.2.Lười vận động gây day hoi

Vận động, tập luyện thể dục thể thao thường xuyên là một thói quen tốt, đem lại nhiều lợi ích cho cơ thể. Chúng giúp cơ thể tăng sức dẻo dai, sức đề kháng, thúc đẩy sự hoạt động của các hệ cơ quan trong đó có hệ tiêu hóa.

day-hoi-6-dieu-can-biet-2

Thói quen lười, ít vận động, tình trạng đầy hơi chướng bụng sẽ rất dễ xảy ra do hoạt động của hệ tiêu hóa bị trì trệ lại

Với thói quen lười, ít vận động, tình trạng đầy hơi chướng bụng sẽ rất dễ xảy ra do hoạt động của hệ tiêu hóa bị trì trệ lại. Chính vì thế mà tình trạng này cũng hay gặp phải ở những nhân viên văn phòng hay công nhân lao động…do đặc thù công việc của họ thường phải ngồi yên một chỗ trong nhiều giờ.

2.3.Sử dụng kháng sinh

Kháng sinh là thuốc quan trọng có vai trò điều trị các bệnh nhiễm khuẩn trong cơ thể. 

Một số kháng sinh có hoạt phổ khá rộng, bao trùm lên cả những lợi khuẩn đường ruột do vậy khi sử dụng kháng sinh kéo dài có thể khiến hệ khuẩn ruột mất cân bằng gây rối loạn tiêu hóa, đầy hơi…

Tuy nhiên, không phải kháng sinh nào cũng gây ra tình trạng này và chúng chỉ gây rối loạn tiêu hóa khi chúng được sử dụng theo đường uống.

2.4.Nguyên nhân gây tổn thương niêm mạc dạ dày

Niêm mạc dạ dày có vai trò bài tiết acid dạ dày, enzym tiêu hóa tham gia vào quá trình tiêu hóa, chuyển hóa thức ăn. Do đó, các nguyên nhân gây tổn thương niêm mạc dạ dày sẽ làm giảm khả năng tiêu hóa của dạ dày, thức ăn dễ ứ lại và bị lên men sinh ra một lượng hơi lớn.

Một số yếu tố căn nguyên có thể gây tổn thương niêm mạc dạ dày có thể kể đến như:

– Chế độ ăn: đồ ăn cay nóng, dầu mỡ…

– Vi khuẩn Hp

– Lạm dụng NSAIDs

– Sử dụng rượu bia, hút thuốc lá

2.5.Bệnh lý

Một số bệnh lý tiêu hóa có thể gây ra tình trạng đầy hơi trên lâm sàng. Khi đó nó sẽ là một triệu chứng trong các bệnh lý này. Trong trường hợp này để cải thiện được tình trạng chướng hơi, người bệnh cần được điều trị tận gốc bệnh lý gây ra.

2.5.1.Rối loạn tiêu hóa

Tình trạng rối loạn tiêu hóa dễ xảy ra khi bạn ăn phải đồ ăn lạ, dị ứng, giảm lợi khuẩn ruột hay rối loạn bài tiết các men tiêu hóa. Bệnh lý này sẽ gây ra sự rối loạn tiêu hóa thức ăn, có nguy cơ ứ trệ thức ăn trong đường ruột.

2.5.2.Bệnh lý dạ dày

benh-ly-da-day

Bệnh lý dạ dày như viêm dạ dày, viêm hang vị, xung huyết dạ dày…

Trong bệnh lý dạ dày như viêm dạ dày, viêm hang vị, xung huyết dạ dày…thường xuất hiện tình trạng tổn thương niêm mạc dạ dày khiến khả năng tiêu hóa của dạ dày giảm đi đáng kể. Bên cạnh triệu chứng day hoi, bệnh nhân có thể gặp các triệu chứng như đau rát dạ dày, nôn, tiêu chảy, xuất huyết dạ dày…

2.5.3.Hội chứng ruột kích thích

Trong hội chứng này, cơ trơn tiêu hóa ở ruột đặc biệt là đại tràng sẽ bị co thắt chặt lại, gây sự ứ thức ăn trong ruột dẫn đến đầy hơi.

3.Biểu hiện của tình trạng day hoi

day-hoi-6-dieu-can-biet-4

4 biểu hiện thường gặp trong tình trạng đầy hơi

3.1.Bụng căng chướng, đau

Hơi cùng với thức ăn bị tích ứ lại trong dạ dày, ruột sẽ làm giãn căng các đường ống tiêu hoá. Do vậy, ta có thể quan sát thấy bụng của người bệnh căng tròn ra, đau nhức. Lượng hơi bị ứ lại càng nhiều thì bệnh nhân càng cảm nhận rõ biểu hiện này. 

3.2.Khó tiêu

Khi bị đầy hơi, hơi sẽ làm gia tăng áp lực lên hệ tiêu hóa làm suy giảm chức năng tiêu hóa của nó nên nhiều trường hợp bệnh nhân sẽ gặp phải tình trạng khó tiêu. 

3.3.Khó thở

Cơ hoành là một khối cơ lớn trong cơ thể. Nó nằm ngang, ngăn cách tạng trên (tim, phổi) và tạng dưới (dạ dày, ruột,…). Nó có nhiều vai trò khác nhau như phối hợp với các cơ quan khác trong quá trình tạo nhịp thở, giữ các tạng trên và tạng dưới ở các vị trí tương đối trong các khoang cơ thể. 

Trong tình trạng đầy hơi, lượng hơi lớn trong lòng dạ dày sẽ khiến dạ dày có xu hướng nhô lên, chèn ép vào các cơ hoành. Do đó, cơ hoành không thể thực hiện động tác nâng lên – hạ xuống như bình thường để tạo ra nhịp thở của cơ thể. Chính vì thể, bệnh nhân bị đầy hơi thường cảm thấy hơi căng tràn trong bụng và cảm giác khó thở. 

3.4.Ợ hơi, xì hơi

Để giảm bớt áp lực hơi trong lòng ống tiêu hóa, các phản xạ ợ hơi hay xì hơi sẽ diễn ra.

Khi ợ hơi, hơi trong cơ thể sẽ thoát ra theo đường miệng hoặc mũi. Các bệnh nhân có thể cảm nhận thấy hơi có mùi vị khác nhau tùy thuộc vào mùi vị của thức ăn đưa vào. Trường hợp tình trạng đầy bụng chướng hơi bị gây ra bởi các tổn thương niêm mạc dạ dày hay các bệnh lý dạ dày, người bệnh có thể gặp các triệu chứng như ợ chua, ợ nóng và ợ hơi.

Khi xì hơi, hơi sẽ được giải phóng ra ngoài theo đường hậu môn – trực tràng.

Do đây là một phản xạ tự nhiên của cơ thể nên bạn khó có thể kiểm soát được chúng theo suy nghĩ của mình. Chính vì vậy, các biểu hiện như ợ hơi hay xì hơi có thể khiến bạn cảm thấy giảm tự tin giao tiếp trong cuộc sống và công việc.

4.Đối tượng có nguy cơ cao bị day hoi

4.1.Người già bi day hoi

Theo thời gian, các hệ cơ quan trong cơ thể sẽ dẫn bị lão hóa, suy giảm các chức năng vốn có của chúng như khi chúng ta còn trẻ. 

Người cao tuổi sự tiết acid, enzym tiêu hóa giảm đi, hoạt động của nhu động ruột cũng giảm. Đồng thời, họ thường ít vận động, sức đề kháng suy giảm nên tình trạng đầy hơi sẽ dễ gặp phải trên người cao tuổi. 

4.2.Trẻ nhỏ, trẻ sơ sinh bị day hoi

Trẻ em đặc biệt là trẻ sơ sinh có cấu trúc và chức năng hệ tiêu hóa chưa hoàn thiện nên khả năng tiêu hóa và chuyển hóa thức ăn còn khá kém. Bên cạnh đó, sức đề kháng của trẻ em còn khá yếu nên cũng dễ bị nhiễm các vi khuẩn, vi nấm gây bệnh. 

tre-so-sinh

Trẻ sơ sinh dễ bị đầy hơi

4.3.Bệnh lý

Bên cạnh người già và trẻ nhỏ, những người đang mắc các bệnh lý tiêu hóa sẽ có nguy cơ cao gặp phải tình trạng đầy bụng chướng hơi hơn những đối tượng khác. 

5.Chữa trị day hoi

5.1.Sử dụng thuốc tây trị day hoi

Trong một số trường hợp bệnh nặng, ảnh hưởng nhiều đến chất lượng cuộc sống của bệnh nhân thì thuốc tây có thể phải sử dụng. Thuốc tây có ưu điểm giúp giảm nhanh các triệu chứng và điều trị triệt để nguyên nhân. Tùy từng trường hợp, họ sẽ được kê các nhóm thuốc khác nhau. Bạn không nên tự ý sử dụng thuốc tây để điều trị đặc biệt là trong thời gian dài do chúng tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây tác dụng không mong muốn.

Dưới đây là một số nhóm thuốc thường được chỉ định trên lâm sàng. 

5.1.1.Thuốc giảm căng chướng khí

Các thuốc như Kremil – S, simethicon khi vào trong đường ống tiêu hóa sẽ phát huy vai trò làm vỡ các bóng khí ở đây nhờ vào tác động làm tăng sức căng bề mặt của bóng khí. Do vậy, bệnh nhân sẽ giảm nhanh cảm giác bụng căng, đầy chướng khí. 

simethicon

Simethicon khi vào trong đường ống tiêu hóa sẽ phát huy vai trò làm vỡ các bóng khí

5.1.2.Thuốc điều hòa acid dạ dày

Acid dạ dày tăng cao là nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng tổn thương niêm mạc dạ dày từ đó dẫn đến tình trạng khó tiêu, đầy bụng, chướng hơi. 

Các thuốc điều hòa acid dạ dày sẽ được chỉ định trong trường hợp bệnh nhân bị đầy hơi do tổn thương niêm mạc dạ dày hay do các bệnh lý dạ dày gây ra. 

Một số nhóm thuốc có vai trò điều chỉnh acid dạ dày như:

– Nhóm antacid: gồm các thuốc như natri bicarbonat, nhôm hydroxit… có tác dụng trung hòa acid dạ dày dư thừa sau mỗi bữa ăn

– Nhóm kháng H2: các dược chất như cimetidin, ranitidin,…có tác dụng ức chế bài tiết acid thông qua việc ức chế cạnh tranh với histamin nội sinh lên receptor H2 tế bào viền dạ dày

– Nhóm kháng bơm H+ (PPI) các thuốc này sẽ phong bế bơm tổng hợp acid dạ dày một thời gian dài do chúng có khả năng tạo được liên kết bất thuận nghịch với bơm. Dược chất trong nhóm này gồm omeprazol, lansoprazol,…

5.1.3.Thuốc điều hòa nhu động ruột

Nhu động ruột cần được tăng cường vận động và giảm co thắt chặt trong trường hợp bệnh nhân bị chướng hơi bởi vì nó giúp thức ăn được tiêu hóa thuận lợi hơn, giảm sự ứ trệ, lên men thức ăn. 

Một số thuốc thường được kê như: Metoclopramid, Domperidon, Cisaprid…

5.1.4.Men vi sinh, men tiêu hóa

Men vi sinh là thuốc giúp bổ sung vào cơ thể một số nhóm vi sinh vật có lợi giúp thúc đẩy quá trình tiêu hóa, chuyển hóa thức ăn. Men vi sinh thường được chỉ định trong một số trường hợp như sử dụng kháng sinh làm giảm lợi khuẩn ruột, bị đầy chướng hơi do vi khuẩn gây hại…

Men tiêu hóa sẽ giúp bổ sung các enzym tiêu hóa cần thiết để chuyển hóa thức ăn. Các bệnh nhân bị bệnh lý dạ dày, tổn thương niêm mạc… việc bổ sung men tiêu hóa là cần thiết do niêm mạc dạ dày bị tổn thương khiến men tiêu hóa thức ăn bị giảm bài tiết. 

5.2.Sử dụng thảo dược trị day hoi

Ngoài sử dụng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, các loại thảo dược thiên nhiên thường được mọi người sử dụng theo các mẹo dân gian. Ưu điểm của phương pháp này đó là tính an toàn, dễ kiếm và rẻ tiền. Tuy vậy, đối với các trường hợp cấp tính, bệnh nhân đang đau chướng bụng nhiều thì thuốc thảo dược phát huy tác dụng khá chậm, kém hiệu quả. Do đó, phần lớn chúng được sử dụng trong thời gian dài để đạt được hiệu quả điều trị. 

5.2.1.Vỏ quế

Quế là một loại gia vị, một hương liệu và một vị thuốc thân thuộc trong y học cổ truyền. 

Trong dân gian vỏ quế thường được sử dụng để giảm tình trạng đầy bụng chướng hơi. Tác dụng này có được là do hoạt chất cinnamaldehyde có trong vỏ quế. Hoạt chất này sẽ giúp kháng khuẩn kháng nấm, giảm tích trệ khí hơi, giảm đau chướng và kích thích tiêu hóa.

day-hoi-6-dieu-can-biet-7

Cinnamaldehyde có trong vỏ quế giúp kháng khuẩn kháng nấm, giảm tích trệ khí hơi, giảm đau chướng và kích thích tiêu hóa.

Bạn có thể áp dụng một số phương pháp đơn giản để sử dụng quế:

– Thêm một thìa cà phê bột quế vào các loại trà thảo mộc, sữa tươi ấm

– Hãm 1 -2 gam vỏ quế khô với 200ml nước trong vài phút để uống, uống khi còn ấm

5.2.2.Tỏi

Tỏi là một loại gia vị không thể thiếu trong mỗi gia đình giúp món ăn có mùi vị thơm ngon. Không chỉ thế, nó cũng là một loại thuốc dân gian hữu hựu trong trường hợp bệnh nhân bị chướng hơi. 

Theo nghiên cứu của các nhà khoa học, trong tỏi có chứa chất allicin. Chất này có hoạt tính kháng khuẩn cao nêm sẽ giúp tiêu diệt vi khuẩn và vi nấm gây bệnh trong đường tiêu hóa. Đồng thời tỏi cũng có vai trò kích thích tiêu hóa, giảm sự ứ trệ thức ăn trong ruột. 

Có rất nhiều cách để bạn có thể sử dụng tỏi khi bị chướng hơi như:

– Dùng tỏi trong chế biến các món ăn thường ngày. Tuy nhiên cần chú ý, không chế biến tỏi ở nhiệt độ quá cao trong thời gian dài vì khi đó các chất trong tỏi sẽ bị phân hủy, chuyển hóa thành các chất khác gây độc cho cơ thể

– Ép, giã hay xay 2 -3 tép tỏi nhuyễn ra để lấy nước cốt. Nước này sẽ được pha loãng với một 200ml nước ấm cho bệnh nhân uống

– Dùng 2 tép tỏi nướng để massage trên bụng bệnh nhân. Tỏi được nướng còn giữ được độ ấm sẽ được cuộn lại trong một lớp vải mỏng. Người bệnh dùng nó massage trên bụng theo chiều kim đồng hồ từ trong ra ngoài.

5.2.3.Gừng

Gừng cũng là vị thuốc thiên nhiên được nhiều người sử dụng trong trường hợp này.

Gừng có tác dụng kháng khuẩn chống viêm, giảm tiết acid dạ dày nên đặc biệt hiệu quả đối với các bệnh nhân bị tổn thương niêm mạc dày dày gây ra đầy hơi. Bên cạnh đó, gừng còn giúp kích thích tiêu hóa, giảm triệu chứng nôn, tiêu chảy, cảm giác đau…

Cách đơn giản nhất để sử dụng đó là dùng 2 -3 lát gừng tươi hãm với 300ml nước thành nước trà gừng, uống ấm khi bị đầy hơi. 

Lưu ý chỉ sử dụng gừng trong 2 – 3 ngày một tuần do nó có tính ôn, vị cay, dùng quá nhiều sẽ gây nóng trong người; không sử dụng gừng khi bạn đang mang thai hay đang bị xuất huyết. 

6.Biện pháp phòng tránh day hoi

– Chế biến món ăn dạng mềm, lỏng dễ tiêu

– Hạn chế các thực phẩm có hàm lượng xơ quá cao, khi vào cơ thể sinh nhiều hơi như rau cải, đậu hạt…

– Giảm sử dụng đồ uống có gas, bia rượu

– Thay đổi các thói quen như ăn xong nằm ngay, lười vận động

Trên đây là những chia sẻ về tình trạng chướng hơi đến từ các chuyên gia của Scurma Fizzy. Nhìn chung tình trạng đầy hơi có thể dễ dàng xảy ra bởi rất nhiều các nguyên nhân khác nhau như chế độ ăn, sử dụng kháng sinh, thói quen sinh hoạt hay do các bệnh lý tiêu hóa khác. Hầu hết các trường hợp đầy hơi có thể tự khỏi được và sẽ được cải thiện rõ rệt khi áp dụng chế độ ăn, sinh hoạt phù hợp. Tuy nhiên, vẫn có những trường hợp tình trạng này diễn ra nặng, khó kiểm soát điển hình như tình trạng đầy bụng chướng hơi gây ra bởi các bệnh lý. Do vậy, nếu gặp tình trạng chướng hơi đầy bụng, bạn cũng không nên quá chủ quan vì rất có thể nó đang báo hiệu cho một bệnh lý tiêu hóa khác nghiêm trọng hơn.

Để có thêm nhiều thông tin bổ ích khác về các bệnh lý tiêu hóa, dạ dày, hãy liên hệ ngay với chúng tôi theo đường dây Hotline: 18006091.

Xem thêm:

http://gi.org/topics/belching-bloating-and-flatulence/

Đầy hơi khó thở làm bạn khó chịu?

 

Share this post


Contact Me on Zalo
1800 6091