Dấu Hiệu Nhận Biết Đau Dạ Dày Là Gì? Nguyên Nhân Và Cách Chữa Trị

Dấu Hiệu Nhận Biết Đau Dạ Dày Là Gì? Nguyên Nhân Và Cách Chữa Trị

Dạ dày là một cơ quan đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc chứa và tiêu hóa thức ăn của cơ thể người. Khi bị đau dạ dày, hoạt động tiêu hóa đó sẽ bị ảnh hưởng không nhỏ. Vậy dấu hiệu nhận biết đau dạ dày là gì? Hy vọng bài viết dưới đây sẽ giúp bạn trả lời câu hỏi trên. 

1.Giới thiệu chung dạ dày

Đau dạ dày là một trong những căn bệnh liên quan đến đường tiêu hóa thường gặp trong cuộc sống hiện nay. Để hiểu rõ hơn về dấu hiệu nhận biết đau dạ dày, trước hết, chúng ta cần biết về vị trí, cấu tạo của cơ quan này trong cơ thể.

1.1.Vị trí dạ dày

Dạ dày là đoạn phình to ra của ống tiêu hóa. Đây là cơ quan đảm nhận các chức năng như là dự trữ, nghiền cơ học thức ăn, thấm dịch vị nhờ sự co bóp của cơ trơn và phân huỷ thức ăn nhờ hệ enzyme tiêu hóa trong dịch vị với độ pH phù hợp ở lớp niêm mạc.

Phần lớn dạ dày nằm ở vùng hạ sườn trái (bên trái của đường chính giữa bụng), chỉ một phần ứng với vùng thượng vị (vùng trên rốn) và hạ sườn phải. Khi rỗng, dạ dày có hình dạng như một chiếc túi hình chữ J kéo dài từ thực quản đến tá tràng. Do đó, vị trí đau có thể xuất hiện nhiều nơi nên dấu hiệu nhận biết đau dạ dày cũng đa dạng.

1.2.Cấu tạo của dạ dày

dau-hieu-nhan-biet-dau-da-day-1

Cấu tạo của dạ dày

Kể từ trên xuống, dạ dày gồm các phần: 

  • Tâm vị: chiếm diện tích nhỏ, nằm gần thực quản có lỗ tâm vị. Lỗ tâm vị không có cơ thắt hay van đóng kín mà chỉ có nếp niêm mạc, thông giữa thực quản và dạ dày.
  • Đáy vị: nằm ở phía trên mặt phẳng đi qua lỗ tâm vị, có hình chỏm cầu, ngăn cách với thực quản bởi khuyết tâm vị. Đây là nơi chủ yếu chứa khí, dễ nhìn thấy khi chụp phim Xquang.
  • Thân vị: chiếm diện tích nhiều nhất, có 2 thành (thành trước, thành sau) và 2 bờ (bờ cong lớn, bờ cong bé), nằm ở bên dưới mặt phẳng ngang qua lỗ tâm vị và bên trên mặt phẳng xuyên qua khuyết góc của bờ cong vị nhỏ. 
  • Phần môn vị: bao gồm hang môn vị và ống môn vị. Trong đó, hang môn vị hình phễu, tiết ra chất gọi là gastrin, ống môn vị có các cơ phát triển. Vị trí môn vị nằm bên phải đốt thắt lưng 1, có lỗ môn vị thông với tá tràng.

Xét từ ngoài vào trong, thành dạ dày gồm bốn lớp: 

  • Lớp thanh mạc: lớp phúc mạc tạng bao lấy dạ dày.
  • Lớp cơ trơn có 3 lớp từ ngoài vào là cơ dọc, cơ vòng, cơ chéo.
  • Lớp dưới niêm mạc
  • Lớp niêm mạc: là nơi chứa các tuyến của dạ dày.

2.Đau dạ dày là gì?

dau-hieu-nhan-biet-dau-da-day-2

Đau dạ dày là gì?

Ngày nay, đau dạ dày không còn là một bệnh lý hiếm gặp. Theo các số liệu thống kê, có tới hơn 70% bệnh nhân tới khám có nguy cơ mắc bệnh đau dạ dày ở Việt Nam. Không chỉ người già, trung niên mà thanh niên, trẻ em cũng có thể mắc phải. Thực chất, đây là hiện tượng lớp niêm mạc dạ dày của bệnh nhân bị tổn thương trong thời gian dài không được phát hiện và chữa trị dẫn đến tình trạng viêm, loét.

Ở những giai đoạn đầu, khi tổn thương chưa nhiều và cơn đau xuất hiện với tần suất ít thì khả năng điều trị dứt điểm bệnh đau dạ dày cao hơn. Nếu lớp niêm mạc dạ dày bị tổn thương nặng thì sẽ gây ra những biến chứng nguy hiểm đến sức khỏe sau này. Do đó, dựa vào các dấu hiệu nhận biết đau dạ dày, nhận biết càng sớm thì càng tăng khả năng chữa trị thành công.

3.Dấu hiệu nhận biết đau dạ dày điển hình

dau-hieu-nhan-biet-dau-da-day-3

Các dấu hiệu nhận biết đau dạ dày điển hình

3.1.Dấu hiệu nhận biết đau dạ dày – Đau bụng

Vùng bụng được chia ra thành 2 vùng chính, đó là: vùng thượng vị (phần trên rốn và dưới xương ức), vùng hạ vị (vùng bụng giữa và dưới rốn). Đau dạ dày không ở chỉ ở một vị trí nhất định. Với mỗi vị trí, dấu hiệu nhận biết đau dạ dày cũng khác nhau. Có 3 vị trí sau bạn cần đặc biệt chú ý đến: 

3.1.1.Đau vùng thượng vị

Đây là dấu hiệu nhận biết đau dạ dày điển hình nhất. Người bệnh sẽ cảm thấy đau từ bụng lên ngực hoặc lan ra cả sau lưng. Đau vùng thượng vị gây cho người bệnh cảm giác đau dữ dội hoặc âm ỉ, tức vùng bụng và đau nóng rát khó chịu. Trên thực tế, đau bụng vùng thượng vị cũng có thể là dấu hiệu của một số bệnh lý như viêm tụy, sỏi túi mật,… Tuy nhiên, khi bạn bị đau vùng thượng vị đi kèm với các triệu chứng như ợ hơi, ợ chua, đầy bụng, chán ăn và sút cân nhanh chóng thì chắc chắn bạn bị đau dạ dày.

3.1.2.Đau vùng bụng giữa

Đau bụng vùng này dễ nhầm lẫn và khá khó để bệnh nhân phân biệt được dấu hiệu của các bệnh lý khác vì phần rốn là khu vực chứa nhiều cơ quan nội tạng nhất. Trước hết, bạn sẽ cảm thấy đau quanh rốn sau đó lan sang cả vùng bụng bên phải. Khi xuất hiện cơn đau, bạn nên đến bệnh viện để kiểm tra ngay, tránh nhầm lẫn với một số bệnh khác như thoát vị rốn, sỏi thận, viêm ruột thừa hay viêm tụy. Đau bụng giữa kết hợp với những triệu chứng như buồn nôn, ợ chua, đầy bụng, khó tiêu chính là dấu hiệu nhận biết đau dạ dày.

3.1.3.Đau vùng thượng vị chếch trái

Các cơn đau sẽ thường sẽ bắt đầu ở vùng thượng vị, rồi lan rộng ra hai bên lẫn sau lưng, đặc biệt là đau nhiều ở vùng bụng phía trên bên trái. Triệu chứng khi đau vùng này là sẽ có cảm giác đói, xót ruột kèm theo cả nóng bụng. Điểm khác biệt so với đau vùng thượng vị là sau khi ăn bạn cảm thấy đỡ đau hơn mặc dù ăn xong lại bị tức bụng, đầy hơi.

3.2.Dấu hiệu nhận biết đau dạ dày – Chán ăn, cơ thể suy nhược

Một dấu hiệu nhận biết đau dạ dày nữa là bạn ngại việc ăn uống. Điều đó thể hiện ở lượng thức ăn bị giảm đi hoặc ăn kém ngon. Dạ dày có vai trò quan trọng trong hệ thống tiêu hóa. Khi bị đau dạ dày, hệ tiêu hóa sẽ làm việc kém hiệu quả hơn. Thức ăn tiêu hóa chậm, sau khi ăn, bạn sẽ có cảm giác chướng bụng, đầy hơi, khó tiêu, thậm chí một số người đau dạ dày còn cảm thấy buồn nôn. Kéo dài tình trạng này sẽ khiến cơ thể thiếu chất dinh dưỡng, nguồn năng lượng không được cung cấp đủ và sụt cân nhanh chóng.

3.3.Dấu hiệu nhận biết đau dạ dày – Ợ hơi, ợ chua, ợ nóng

Đây là một dấu hiệu nhận biết đau dạ dày quan trọng. Nguyên nhân của hiện tượng này là do acid từ dịch vị tăng quá mức cùng với sự rối loạn tiêu hóa khiến thức ăn bị lên men, sinh nhiều hơi gây nên tình trạng ợ hơi, ợ chua. Nếu bạn đang gặp tình trạng ợ hơi, ợ chua liên tục thì nên đi kiểm tra và chẩn đoán ngay để phát hiện sớm và có giải pháp điều trị kịp thời, tránh để lâu dẫn tới những biến chứng khó lường sau này.

3.4.Cảm giác buồn nôn, nôn sau khi ăn

Một trong những dấu hiệu nhận biết đau dạ dày nhẹ là buồn nôn. Bạn cần lưu ý khi thường xuyên buồn nôn hoặc nôn. Vì nếu tình trạng này diễn ra thường xuyên sẽ dẫn đến hệ lụy như rách niêm mạc thực quản ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe. Ngoài ra, nôn nhiều còn khiến cho tình trạng mất cân bằng nước và điện giải trong dạ dày xảy ra. Người bệnh bị sút cân nhanh, gầy gò xanh xao, cơ thể dễ bị suy nhược.

3.5.Dấu hiệu nhận biết đau dạ dày – Chảy máu tiêu hóa

Chảy máu tiêu hóa là hiện tượng máu chảy ra khỏi thành mạch máu đi vào lòng ống tiêu hóa.  Các biểu hiện khi bị chảy máu tiêu hóa là: nôn ra máu tươi hoặc máu đen, phân có màu đỏ tươi hoặc đen kèm theo đó là các triệu chứng khác như choáng váng, hoa mắt, tụt huyết áp khi trong tình trạng mất máu cấp. Hiện tượng này rất có thể là biểu hiện của các bệnh lý như: viêm dạ dày cấp, loét dạ dày tá tràng, tĩnh mạch thực quản bị vỡ do bệnh gan,… thậm chí là bị ung thư dạ dày. Dấu hiệu này rất nguy hiểm. Nếu gặp tình trạng này mà không được cấp cứu ngay lập tức có thể sẽ đe dọa tới tính mạng của người bệnh. Vì vậy, khi thấy dấu hiệu nhận biết đau dạ dày này cần đến ngay cơ sở y tế để được chữa trị kịp thời.

Khi thấy có bất kỳ dấu hiệu nào trong các dấu hiệu nhận biết đau dạ dày kể trên, bạn cần đến ngay các cơ sở y tế để được thăm khám, chẩn đoán và điều trị bệnh kịp thời, tránh để lâu dẫn đến các biến chứng nguy hiểm về sau.

4.Nguyên nhân đau dạ dày

Nguyên nhân dẫn đến bệnh đau dạ dày khá đa dạng, xuất phát từ nhiều nguồn khác nhau. Thông thường, các nguyên nhân đó sinh ra từ thói quen sinh hoạt, ăn uống trong thời gian dài của người bệnh. Việc xác định chính xác nguyên nhân gây đau dạ dày sẽ hỗ trợ rất nhiều cho quá trình điều trị của bác sĩ. Dưới đây là một số nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này mà bạn cần lưu ý:

  • Do vi sinh vật: Có thể thấy, đây là nguyên nhân gây bệnh phổ biến. Nhiều loại nấm và vi khuẩn, điển hình là vi khuẩn HP xâm nhập vào dạ dày gây tình trạng đau, viêm loét. Tuy nhiên, không phải trường hợp nào vi khuẩn HP sau khi tấn công đều gây tổn thương cho dạ dày, việc duy trì thói quen ăn uống thiếu lành mạnh mới là yếu tố thúc đẩy vi khuẩn HP phát triển và gây hại.
  • Do ăn uống thiếu khoa học: Đây là một trong các nguyên nhân phổ biến gây nên các bệnh lý về đường tiêu hóa, đặc biệt là đau dạ dày. Ăn uống không điều độ, thường xuyên bỏ bữa, ăn quá khua, ăn nhiều nhiều thực phẩm chua cay nóng, để bụng quá đói, vừa ăn vừa làm việc hoặc ăn no xong làm việc ngay, tiêu thụ thực phẩm mất an toàn vệ sinh, uống nhiều bia rượu, sử dụng chất kích thích,… gây ảnh hưởng xấu tới hệ tiêu hóa nói chung, hoạt động của dạ dày nói riêng.
dau-hieu-4

Ăn uống thiếu khoa học dẫn đến đau dạ dày

  • Do tâm lý căng thẳng: Áp lực cuộc sống và công việc cũng là nguyên nhân dẫn đến đau dạ dày. Vì stress kéo dài, căng thẳng, lo âu khiến dạ dày co bóp và tiết ra nhiều dịch vị hơn, mất cân bằng độ pH dẫn đến tự bào mòn niêm mạc gây viêm loét.
  • Do yếu tố bệnh lý: Một số bệnh liên quan đến đường tiêu hóa như bệnh viêm túi mật, hội chứng ruột kích thích, ung thư tuyến tụy sẽ gây ảnh hưởng đến các chức năng ở dạ dày. Bên cạnh đó, các bệnh lý về tuyến giáp có liên quan tới chức năng của hệ tiêu hóa.
  • Do tác dụng phụ của thuốc: Việc lạm dụng các loại thuốc kháng viêm không chứa steroid và thuốc kháng sinh có thể gây nên hiện tượng ức chế hệ vi sinh vật trong dạ dày, gây viêm loét dạ dày, xuất huyết dạ dày.

5.Hướng điều trị đau dạ dày hiệu quả

5.1. Sử dụng thuốc Tây y điều trị đau dạ dày

Nhiều người thường có thói quen ra hiệu thuốc mua thuốc uống tại nhà. Các thuốc Tây có ưu điểm là làm dịu các cơn đau, tình trạng ợ hơi, ợ chua được đẩy lùi, nhưng thuốc chỉ có tác dụng trong một thời gian ngắn, nguy cơ tái bệnh cao. Nếu lạm dụng chúng có thể dẫn đến tình trạng nhờn thuốc, ảnh hưởng đến sức khỏe và thuốc cũng có tác dụng phụ, chống chỉ định với nhiều trường hợp. Do đó, nếu muốn sử dụng thuốc Tây, bạn cần đến bệnh viện chuyên khoa để thăm khám và tư vấn, bác sĩ chuyên khoa sẽ có phác đồ điều trị thích hợp nhất, sử dụng thuốc kháng sinh, kháng tiết acid, kết hợp thuốc trung hòa acid tùy từng trường hợp cụ thể.

dau-hieu-nhan-biet-dau-da-day-5

Sử dụng thuốc Tây y điều trị đau dạ dày

5.2.Điều trị đau dạ dày bằng thuốc Đông y

Các bài thuốc Đông y thường lành tính, không gây tổn hại đến các cơ quan nội tạng trong cơ thể người và không có nhiều tác dụng phụ. Bạn nên kiên trì áp dụng bài thuốc trong một thời gian để thuốc phát huy tác dụng lâu dài và ngăn chặn tốt tình trạng bệnh tái phát. Dưới đây là một số bài thuốc Đông y được nhiều người áp dụng nhất hiện nay:

5.2.1.Dùng cây dạ cẩm

Dạ cẩm là một cây thuốc nam chứa thành phần là ancaloit, tanin, saponin có tác dụng thanh nhiệt cơ thể, cải thiện đáng kể các triệu chứng ợ chua, buồn nôn của bệnh đau dạ dày.

Cách tiến hành:

  • Chuẩn bị khoảng 25g lá và ngọn của cây dạ cẩm.
  • Rửa sạch, hãm với 1 lít nước sôi trong khoảng 10 phút.
  • Chia thuốc làm 3 phần, thêm 1 thìa mật ong vào nước.

Cách dùng: uống trước các bữa ăn khoảng 20 phút.

5.2.2.Lá khôi tía

Lá khôi tía là một cây thảo dược có tác dụng trung hòa acid dịch vị trong dạ dày. Nhờ vậy, tình trạng viêm loét, ợ hơi, trào ngược và đau dạ dày sẽ được kiểm soát tốt hơn và có thể khỏi hẳn.

Chuẩn bị các nguyên liệu:

  • 30g lá khôi tía
  • 20g lá bồ công anh
  • 10g lá khổ sâm

Cách tiến hành: Rửa sạch các nguyên liệu trên sau đó cho vào nồi đun sôi với 1,5 lít nước trong 15 phút.

Cách dùng: 

  • Uống 3 lần (sáng, trưa, tối) trước bữa ăn khoảng 20 phút hoặc uống khi bụng đói.
  • Uống liên tục trong 10 ngày rồi nghỉ 3 ngày.

5.2.3.Chè dây

Theo Đông y, trong chè dây có chứa các hoạt chất flavonoid và tanin có tác dụng ức chế và tiêu diệt vi khuẩn HP rất tốt. Bên cạnh đó, các thành phần này còn giúp hỗ trợ tiêu viêm, giảm đau dạ dày hiệu quả. Vì vậy, sử dụng chè dây để chữa chứng đau dạ dày cũng là một trong những bài thuốc Đông y thường được áp dụng.

Cách tiến hành: 

  • Chuẩn bị khoảng 15g chè dây, đem rang trên chảo đến khi có mùi thơm hoặc phơi khô.
  • Sau đó bỏ một nắm chè vào bình, trần qua nước sôi một lượt rồi đổ nước đi. 
  • Cho nước sôi vào, ngâm trong khoảng 10 phút. 

Cách dùng: Uống liên tục trong khoảng 2 tuần.

5.3.Mẹo dân gian điều trị đau dạ dày

  • Dùng tinh bột nghệ
tinh-bot-nghe

Dùng tinh bột nghệ chữa bệnh đau dạ dày

Trong thành phần của tinh bột nghệ có hàm lượng lớn chất Curcumin. Chất này có khả năng làm lành vết thương nhanh chóng, ngăn ngừa viêm loét, bảo vệ niêm mạc dạ dày. Lấy tinh bột nghệ trộn cùng mật ong sau đó vo thành từng viên nhỏ. Ăn mỗi ngày 2 viên chia thành 2 lần và cần kiên trì thực hiện hàng ngày để đạt được hiệu quả tốt nhất có thể.

  • Kết hợp nghệ tươi và nước dừa

Đun sôi nước dừa sau đó cho nghệ tươi vào để uống hàng ngày cũng là một trong những phương pháp chữa đau dạ dày trong dân gian được nhiều người đánh giá mang lại hiệu quả cao. Bạn uống ngày 3 lần và kiên trì áp dụng bài thuốc trong một thời gian dài sẽ thấy bệnh đau dạ dày thuyên giảm rõ rệt.

Dựa vào những dấu hiệu nhận biết đau dạ dày, nếu bạn bị đau dạ dày ở giai đoạn đầu, khi mức độ tổn thương, lở loét còn chưa quá nghiêm trọng thì bạn hoàn toàn có thể áp dụng các bài thuốc dân gian kể trên. Không những được đánh giá cao về hiệu quả mà còn rất đơn giản, có thể áp dụng ngay tại nhà giúp bạn sớm thoát khỏi cảm giác đau đớn, khó chịu của bệnh tật gây ra. Tuy nhiên, nếu tổn thương dạ dày lớn, bệnh đã chuyển sang giai đoạn nặng thì không nên áp dụng mà hãy đến bệnh viện gặp bác sĩ chuyên khoa để thăm khám và đưa ra cách chữa bệnh hiệu quả hơn.

6.Cách phòng ngừa bệnh đau dạ dày

Nếu thấy xuất hiện một trong các dấu hiệu nhận biết đau dạ dày, bạn nên đến các cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị. Bên cạnh đó, bạn cần điều chỉnh chế độ ăn uống, duy trì thói quen những ăn uống lành mạnh, sinh hoạt một cách khoa học để phòng ngừa cơn đau dạ dày. Một số lời khuyên hữu ích trong chế độ ăn uống là:

  • Ăn sáng đầy đủ, ăn đúng giờ giấc, không bỏ bữa, có thể chia nhỏ ba bữa chính thành nhiều bữa phụ trong ngày.
  • Sử dụng thực phẩm đảm bảo vệ sinh an toàn, ăn chín uống sôi.
  • Không nên ăn quá no trong một bữa, việc này có tác dụng làm giảm áp lực lên bao tử.
  • Ăn chậm, nhai kỹ để tăng sự bài tiết nước bọt giúp trung hòa dịch vị acid dạ dày làm giảm đi những cơn đau.
  • Tránh nằm ngay hoặc vận động mạnh như là chạy nhảy, khuân vác, tập thể dục,… khi vừa mới ăn xong.
  • Tuyệt đối không sử dụng đồ uống có cồn, chất kích thích trong quá trình điều trị bệnh.
  • Hạn chế ăn các loại gia vị cay như tiêu, ớt, mù tạt đồng thời tránh ăn nhiều đồ chua, đồ chiên rán nhiều dầu mỡ,..
  • Tăng cường sử dụng các loại thực phẩm có tác dụng rất tốt trong quá trình điều trị đau dạ dày như: gừng, táo, đậu bắp, sữa chua, bánh mì nướng, nước dừa, cây bạc hà,…

Bạn cũng cần kiểm soát tốt vấn đề căng thẳng vì khi tâm lý bị căng thẳng kéo dài sẽ khiến dạ dày co bóp và tăng tiết dịch vị acid dẫn đến mất cân bằng pH dạ dày, gây nên tình trạng viêm loét. Bạn nên ngủ đủ 8 tiếng mỗi ngày, không thức quá khuya. Luôn cố gắng cân bằng thời gian làm việc và thời gian nghỉ ngơi để tránh được nguy cơ mắc bệnh đau dạ dày và giúp tinh thần thoải mái, lạc quan hơn.

Đau dạ dày là một bệnh lý phổ biến trong cuộc sống hiện nay. Tuy nhiên, nếu đau dạ dày không được điều trị kịp thời sẽ gây ra những biến chứng vô cùng nguy hiểm, có thể đe dọa tính mạng người mắc. Vì vậy, khi cảm thấy xuất hiện một trong những dấu hiệu nhận biết đau dạ dày, bạn cần nhanh chóng đến bệnh viện gặp bác sĩ chuyên khoa để được thăm khám và phụ thuộc vào tình trạng bệnh đưa ra các phương pháp điều trị thích hợp.

Nếu còn bất cứ thắc mắc hay có câu hỏi nào cần lời giải đáp kĩ hơn về các dấu hiệu nhận biết đau dạ dày, hãy liên ngay HOTLINE 18006091, Scurma Fizzy sẽ giải đáp khúc mắc của bạn, đồng hành cùng bạn trong các vấn đề này.

Share this post


Contact Me on Zalo
1800 6091